18 november 2010

Noord-Brabantse oorkonden online


En met die titel heb ik, eerlijk gezegd, alles dan ook wel gezegd: ze staan online. Gisteren werd namelijk het Digitaal Oorkondenboek Noord-Brabant gelanceerd, een online voortzetting van een papieren serie boeken, waarin lang geleden al twee delen en wat supplementen verschenen:

Het Digitaal Oorkondenboek van Noord-Brabant is een wetenschappelijke uitgave, die de ontsluiting beoogt van de vroegste bronnen uit de eigen regio tot 1312. Alle oorkonden worden fulltext weergegeven en voorzien van een afbeelding.
In het DONB worden de oorkonden uitgegeven van de delen III en IV van het ONB, alsmede de supplementoorkonden op de delen I en II. Deel III omvat de oorkonden van de voormalige Hollandse gebieden met de heerlijkheden Heusden en Altena, deel IV de oorkonden van de heerlijkheden Cuijk, Ravenstein, Megen, Boxmeer en Bokhoven.

De database bevat nu zo'n 750 oorkonden, hopelijk komen de eerste twee delen ook nog beschikbaar. Je kunt bladeren (dan ineens door veel minder oorkonden) of zoeken, er is niet flauw gescand en dus kan de gevorderde onderzoeker lekker online aan z'n trekken komen. Zo kun je bijvoorbeeld lezen over de marktrechten van Waalwijk, verkregen in 1303 - belangrijk, want het originele stadsrecht ging in 1824 verloren (net als de halve stad, in een grote brand). Alles bij elkaar een mooie bron voor het ruigere archiefonderzoek in Noord-Brabant.

Blij word ik van de volgende passage:

Vooralsnog zal het DONB uitsluitend in digitale vorm beschikbaar zijn als een work in progress. Alle oorkonden die bewerkt zijn, worden onmiddellijk na afronding ter beschikking gesteld aan onderzoekers.

Mooi, een oorkondenboek in een staat van perpetual beta dus: beschikbaarstellen terwijl je werkt. Minder vooruitstrevend is echter de manier waarop gebruikersparticipatie is ge├»ntegreerd in de website. Dat is namelijk niet gebeurd. Gebruikers kunnen niet meehelpen met transcriberen of - helemaal handig in dit geval - vertalen van oorkonden, ze kunnen zelfs geen reacties achterlaten bij een oorkonde of direct opmerkingen versturen naar de redactie. Alles gaat lekker ouderwets via een apart contactformulier.

Ander minpunt is de zoekfunctie die zich rechtsbovenin het venster ophoudt. Je verwacht dat je daarmee meteen toegang hebt tot de database, maar in werkelijkheid worden daarmee alleen de informatiepagina's van de website doorzocht. Door het geringe aantal daarvan overschaduwt de onduidelijkheid van deze zoekfunctie ruimschoots het gemak ervan. Maar voor de rest is de toegankelijkheid van de site prima geregeld.

Nou goed, in ieder geval fijn dat dit materiaal online staat. Laten we het verder gewoon een goed begin noemen, want echte warme gevoelens krijg ik niet meer bij dit type website.

2 opmerkingen:

  1. Tja.
    Wetenschappelijk volledig verantwoord. Daar is alles mee gezegd. Educatief programma aan gekoppeld, subsidie veilig gesteld!
    Hoewel die aanpak van het lesprogramma wel goed is opgezet en bedacht.

    Van een community moet je hier niet te veel verwachten. Je meot wel in hele sterke scheoenen staan wil je met Geertruy van Syngel in discussie gaan over 13de eeuwse transcripties van latijn onduidelijkheden in datering.

    En weet je wat ik nog vreemder vind: in de nieuwe database zitten niet de akten die wel elders op de website van www.ing.nl staan. Waarom toch? Ik heb de uitelg daaromtrent niet begrepen, waarschinlijk omdat ik niet goed heb geluisterd en omdat elke argumentatie bij voorbaat mank gaat.

    Wel heel goed dat dit materiaal ter beschikking komt van de goegemeente.

    Zie ook de blogpost op weblog van RA Tilburg

    BeantwoordenVerwijderen
  2. @Luud: Hee, die andere database was ik inderdaad alweer helemaal vergeten! In de toelichting daarop wordt mijn gefragmenteerde kennis van die database nog eens samengevat: het gaat om een onvolledige verzameling gegevens, die ook uit werkdossiers afkomstig is, en waarvan verdere verwerking is stopgezet. (Maar later is het project dus toch weer opgepakt.) Van een paar jaar geleden kan ik me inderdaad nog herinneren dat die werkdossiers bij het BHIC werden ingereden.

    Inderdaad wel vreemd hoor! Hadden ze hier wel iets van gezegd dan, tijdens de lancering van die nieuwe site?

    En wat zeg je nou? "Van een community moet je hier niet te veel verwachten"?? En dat uit jouw mond... ;-)

    Over dat educatieve project heb ik het maar niet gehad. De opzet zal best goed zijn, maar met charters ga je nou eenmaal het onderwijs niet veroveren. Maar zoals je zegt: subsidie veilig gesteld.

    BeantwoordenVerwijderen